Kryszṇa powiedział:1
1. O święty panie, usłyszałem o tym jak ten wszechświat jest przeniknięty przez Mūrti pana Śiwy o niezmierzonym blasku.
2. Teraz pragnę poznać wrodzoną naturę wielkiego Pana i Bogini. Jak władają oni nad tym wszechświatem obdarzeni męskimi i żeńskimi cechami?2
Upamanju powiedział:
3. Wyjaśnię zwięźle chwalebną wspaniałość i wrodzoną naturę Śiwy i Śiwā. Nie może być to w pełni wyjaśnione nawet przez Śiwę.
4. Śakti jest samą Mahādewī, a Mahādewa jest tym, który posiada Śakti. Cały wszechświat istot ruchomych i nieruchomych jest fragmentem ich wzniosłej wspaniałości.
5. Niektóre obiekty mają formę Ćit (świadome), inne formę Aćit (nieświadome). Każdy z nich jest ponownie dwoisty: Śuddha (czyste) i Para (lepsze); Aśuddha (nieczyste) i Apara (gorsze).
6. Koło Ćit, które podlega egzystencji światowej wraz z kołem Aćit, jest Aśuddha i Apara. To, które nie podlega jest Śuddha i Para.
7. Zarówno Ćit jak i Aćit, czy to Para, czy Apara, oraz panowanie Śiwy i Śiwy są naturalne.
8. Wszechświat podlega panowaniu Śiwy i Śiwā, ale Śiwa i Śiwā nie podlegają panowaniu wszechświata.3 Ponieważ wszechświatem trzeba władać, Śiwa i Śiwā są jego suwerenami.
9. Tak jak Śiwa, tak i Bogini. Tak jak Bogini, tak i Śiwa. Nie należy myśleć o różnicy między nimi, gdyż są jak księżyc i jego blask.
10. Tak jak księżyc nie świeci bez blasku księżyca, tak też istniejący Śiwa nie świeci bez Śakti.
11-12. Tak jak słońce nie istnieje bez swojego światła, ani światło nie istnieje bez słońca, tak istnieje wzajemna zależność między Śakti i Śaktimānem. Nie ma Śakti bez Śiwy i nie ma Śiwy bez Śakti.
13-14. Śakti jest pierwotna i samotna, ma formę Ćit i zależy od Śiwy, dzięki której Śiwa może ofiarować przyjemności światowe i zbawienie oraz która posiada cechy podobne do Śiwy, wielkiego Ātmana, przez różnorodne właściwe atrybuty pana.
15. Samotna i wielka Śakti o formie Ćit ma cechy rodzące. Tworzy wszechświat ze jego licznymi odgałęzieniami podług woli Śiwy.
16. Nazywana jest również Mūlaprakryti, Mājā i Triguṇā. Jest potrójna. Wszechświat jest przez nią wyrzucany i przenikany.
17. Jako jedna jednostka, jako dwie, w setkach i tysiącach Śakti rozgałęziają się w swoich funkcjach.
18. Na rozkaz Śiwy wielka Śakti zjednoczona z Śiwatattwą manifestuje się z niej przy pierwszym stworzeniu, jak olej z nasion sezamu.
19. Kiedy Śakti zostaje wzburzona przez Krijā Śakti pochodzącą od Śaktimāna, na początku stworzenia powstaje pierwotny dźwięk.
20. Bindu wychodzi z Nādy; z Bindu wyłania się Sadāśiwa. Z niego rodzi się Maheśwara, a od Maheśwary pochodzi Suddhawidjā.
21. To jest bóstwo mowy, Śakti Śiwy zwana Wāgīśā; ta sama w formie liter ukazuje się jako Mātrikā.
22. Następnie przez napełnienie nieskończonością Mājā tworzy Kāla, Nijati, Kalā i Widjā, a przez Kalā Rāgę i Puruszę.
23. Dalej z Māji powstaje przejawienie składające się z trzech Guṇ. Z tego Awjakty (nieprzejawionego) oddzielone zostają trzy Guṇy.
24-25. Trzy Guṇy to Sattwa, Radźas i Tamas, przez które cały wszechświat jest przeniknięty. Po wzburzeniu i poruszeniu z Guṇ rodzą się trzy bóstwa oraz Mahat i inne Tattwy we właściwej kolejności. Na rozkaz Śiwy powstają niezliczone ziarna. Włada nad nimi nieskończony, a także inni Widjeśowie (mistrzowie mądrości), władcy.
26. W zależności od różnicy ciał Śakti są uważane za różne. Znane są jako mające różnorodne formy zarówno zgrubne, jak i subtelne.
27. Śakti Rudry nazywana jest Raudrī, Wiszṇu – Waiszṇawī; Brahmy – Brahmāṇī, a Indry – Aindrī.
28. Na co wiele słów? To, co jest wychwalane jako wszechświat, jest przeniknięte przez Śakti, tak jak ciało fizyczne jest przeniknięte przez immanentnego ducha.
29-30. Cały wszechświat istot ruchomych i nieruchomych jest pełen Śakti. Kalā, największa Śakti wielkiego Ātmana, nazywana jest Parā Śakti i podąża za wolą pana, tworząc wszechświat ruchomy i nieruchomy.
31. Pan Śiwa jest Śaktimānem posiadającym trzy Śakti: wiedzy, działania i woli. On przenika wszechświat na zawsze i trwa.
32. „Tak będzie.” „Tak nie będzie.” W takiej formie wola Pana na stałe powstrzymuje działania.
33. Śakti wiedzy jest w formie Buddhi i faktycznie określa swój skutek, narzędzie, przyczynę i cel.
34. Śakti działania w formie koncepcji formułuje i rozwija skutek – wszechświat – w sposób pożądany i określony.
35. Gdy powstają trzy Śakti, Śakti o cechach rodzących pobudzona przez Paramā Śakti rodzi wszechświat.
36. Śiwa nazywany jest Śaktimānem, ponieważ jest z nią związany. Ten wszechświat, narodzony zarówno z Śakti jak i z Śaktimāna, nazywany jest Śāktą i Śaiwą.
37. Tak jak żaden chłopiec nie rodzi się bez rodziców, tak też wszechświat istot ruchomych i nieruchomych nie powstaje bez Śiwy i Śiwā. Wszechświat ma zarówno męskie, jak i żeńskie źródło, stąd jego natura jest męska i żeńska.
38. Jest to efekt nadludzkiej mocy męskiej i żeńskiej. Wszechświatem włada mężczyzna i kobieta. Śiwa jest wielkim Ātmanem, a Śiwā wielką Śakti.
39. Sadāśiwa to Śiwa, a Manonmanī to Śiwā, Maheśwara jest znany jako Śiwa, a Śiwā jako Mājā.
40. Purusza jest wielkim bogiem, a Prakryti wielką boginią. Rudra jest wielkim bogiem samym w sobie, a Rudrāṇī jego ukochaną.
41. Wiszṇu jest panem Wiśweśwarą, a Lakszmī jego ukochaną. Gdy Brahmā, stwórca, jest Śiwą, Brahmāṇī jest ukochaną Brahmy.
42. Słońce jest panem Śiwą, a jego światło to Śiwā, Mahendra to Śiwa, a Śaćī to Pārwatī.
43. Bóg ognia to Mahādewa, a Swāhā to Śiwā. Jama jest Śiwą, a Jamī to Śiwā, córka góry.
44. Nirryti jest panem Īśą. Nairrytī to Śiwā. Waruṇa jest panem Rudrą. Wāruṇī to Śiwā.
45. Wāju to pan Śiwa z księżycem na głowie, a jego żoną jest Śiwā, zniewalająca myśli Śiwy. Ofiara jest niszczycielem ofiary (= Śiwą), a Ryddhi to Śiwā.
46. Księżyc to Śiwa. Rohiṇī jest ukochaną Rudry, Īśāna to Śiwa, a jego Ārjā to bogini Umā.
47. Ananta, król węży, to Śiwa. Ukochana Ananty to bogini Śiwā. Kālāgnirudra to Śiwa. Kālī jest ukochaną Śiwy.
48. Purusza Manu to Śiwa, a Śatarūpā to ukochana Śiwy. Daksza to pan Śiwa sam w sobie, a Prasūti to Parameśwarī.
49. Rući to Śiwa, a Ākūti to Śiwā. Bhrygu jest panem, niszczycielem oczu Bhagi. Khjāti jest ukochaną trzyokiego pana Śiwy.
50. Marīći to pan Rudra. Sambhūti to ukochana Śarwy. Aṅgiras to Śiwa. Smryti jest samą Umā.
51. Pulastja to pan z księżycem na głowie. Prīti jest żoną pana z trójzębem. Pulaha to niszczyciel Tripur. Jego żona jest ukochaną Śiwy.
52. Kratu to Śiwa, niszczyciel ofiary. Sannati jest ukochaną pana. Atri to trzyoki pan. Anasūjā jest samą Umā.
53. Kaśjapa to Śiwa. Jego ukochana to sama Śiwā. Wasiszṭha to Śiwa, a Arundhatī to sama bogini.
54. Wszyscy mężczyźni są identyczni z Śiwą. Wszystkie kobiety są identyczne z Maheśwarī. Stąd wszyscy mężczyźni i kobiety są ich wzniosłą nadludzką mocą.
55. Pan jest podmiotem, a jego ukochana jest dopełnieniem. Wszystko co słyszane jest formą Umā, a słuchającym jest pan Śiwa z trójzębem.
56. Wszystko, co warte jest poznania, podtrzymywane jest przez ukochaną Śiwy. Poznający jest uniwersalną duszą, samym Śiwą z półksiężycem jako ozdobą.
57. Ukochana Śiwy trzyma wszystkie obiekty do poznania, a poznający jest samym panem Wiśweśwarą z półksiężycem jako klejnotem na czole.
58. Wszystkie obiekty smaku są identyczne z boginią, a Śiwa jest smakoszem. Wszystkie przedmioty miłości są identyczne z Śiwā, a Śiwa jest kochankiem.
59. Bogini Maheśwarī trzyma wszystkie obiekty refleksji. Kontemplującym je jest samym wszechobecnym Panem.
60. Ukochana pana trzyma wszystkie obiekty do zrozumienia. Rozumiejącym jest sam Pan.
61. Pan Śiwā jest tchnieniem życia wszystkich istot. Śiwā w formie wody jest istnieniem Prāṇy we wszystkich istotach.
62. Ukochana Śiwy jest siedzibą indywidualnych dusz. Pan Śiwa jest samą indywidualną duszą.
63. Dzień jest panem z trójzębem, a Noc jest ukochaną samego Śiwy. Eter jest panem Śiwą, a ziemia jest ukochaną Śiwy.
64. Ocean jest panem Śiwą. Brzeg jest córką króla gór. Drzewo jest panem ze sztandarem z bykiem. Pnącze jest ukochaną Śiwy.
65. Pan włada wszystkimi istotami męskimi. Bogini włada wszystkimi istotami żeńskimi.
66. Ukochana Śiwy trzyma wszystkie słowa. Pan z księżycem na głowie trzyma ich wszystkie znaczenia.
67. Każda moc przypisana do dowolnego obiektu jest identyczna z boginią Wiśweśwarī i Maheśwarą.
68. O szczęśliwi, wszystko, co wielkie, święte, czyste i pomyślne, jest ekspansją ich blasku.
69. Tak jak płomień jasnej lampy oświetla dom, tak ich blask przenika wszechświat i go oświetla.
70. Wielkie Śruti mówi, że doskonałość wszechświata od źdźbła trawy do Mūrti Śiwy wynika z ich kontaktu.
71. Tych dwoje, którzy są we wszystkich formach i przynoszą dobro wszystkim, należy zawsze czcić, kłaniać się im i medytować nad nimi.
72. O Kryszṇa, wrodzona natura pana i bogini została ci przeze mnie wyjaśniona zgodnie z moimi możliwościami, ale jej nie wyczerpałem.
73. Wrodzona natura pana i bogini jest poza zrozumieniem nawet wielkich ludzi. Jak można ją wyjaśnić?
74. Tak jak jest obecna w intelekcie i umysłach wielbicieli, którzy poświęcili swoje umysły panu i nie zwracają się do nikogo innego, tak też nie jest obecna w intelekcie innych.
75. Wspaniałość i nadludzka moc, która została teraz wyjaśniona, opiera się na Prakryti i jest wielka. Ci, którzy znają tajemnice ezoteryczne, rozumieją sekret doskonałości nie-Prākrytika.
76. Nadludzka doskonałość pana, która jest nie-Prākrytika, to ta, od której odchodzą słowa wraz z umysłem i organami zmysłów.
77. Ta nadludzka moc Parameszṭhina jest największym blaskiem, najwyższym celem i szczytem osiągnięć.
78. Osoby, które pokonały swój oddech życiowy i organy zmysłów, dążą do osiągnięcia tego, aby zamknąć drzwi więzieni, które ma formę łona.
79. Człowiek, który zrozumiał nadludzką doskonałość Śiwy i Śiwā będącą boskim lekarstwem ożywiającym umarłych po ukąszeniu przez węża egzystencji światowej, nie boi się niczego.
80. Indywidualna dusza, która faktycznie rozumie Parā i Aparā doskonałości, przekracza Aparā Bhūti i rozkoszuje się Parā Bhūti (najwyższą doskonałością).
81. O Kryszṇa, choć jest to tajemnica, tak oto wyjaśniłem ci wrodzoną naturę wielkich dusz, Śiwy i Śiwā, ponieważ jesteś godnym wielbicielem Śiwy.
82. Nakazem Wed jest, że Wibhūti pana i bogini nie powinno być przekazywane tym, którzy nie są uczniami, nie są wielbicielami lub nie są zwolennikami Śiwy.
83. O Kryszṇa, wielki dobroczyńco, nie mów o tym innym. Wspomnij o tym ludziom takim jak ty, którzy są godni.
84. Kto przekazuje tę Wibhūti Śiwy i Śiwā godnym i kompetentnym ludziom, wyzwala się z oceanu egzystencji światowej i osiąga Sājudźję4 Śiwy.
85. Przez powtarzanie tego ginie koṭi grzechów. Powtórzone trzy lub cztery razy jeszcze bardziej ucisza grzechy.
86. Wszyscy nieprzyjemni wrogowie giną. Przyjaciele się mnożą. Nauka rozkwita. Pomyślny intelekt działa w prawdzie.
87. Zdobywa on oddanie do Śiwy, Śiwā, ich zwolenników i sług. Zdobywa to, co przyjemne i bez wątpienia również wszystkie inne rzeczy.
88. Należy to recytować z czystością umysłu, oddaniem do Śiwy i pełnym przekonaniem. Jeśli z powodu potężnych poprzednich Karmanów owoce się nie pojawią, należy to powtórzyć. Nic nie jest dla niego niedostępne.
Przypisy:
- Ze względu na podobieństwo wyrażeń i treści tego rozdziału zobacz Śatarudra Saṃhitā 3. ↩︎
- Śiwa w formie pół-męskiej i pół-żeńskiej (ardhanārīśwara) jest przyczyną wszechświata. Koncepcja ta opiera się na doktrynie Purusza-Prakryti filozofii Sāṅkhja. Szczegóły można znaleźć w Sāṅkhjakārikā Īśwarakryszṇy. ↩︎
- Dokonaliśmy korekty odczytu „sa wiśwasja waśe śiwau” na „na wiśwasja waśe śiwau” i przetłumaczyliśmy odpowiednio. ↩︎
- Sājudźja jest czwartym stopniem wyzwolenia, pozostałe trzy to Sārūpja, Sālokja i Sānnidhja. Tutaj aspirant osiąga absorpcję w boskiej esencji. Jednak Śiwa Purāṇa opisuje też inny stopień, mianowicie Kaiwalja, co oznacza całkowite zlanie się lub zniszczenie się oddanego w swoim bóstwie. Zobacz Koṭirudra Saṃhitā (Śiwapurāṇa) 41.3 i dalsze. ↩︎
