Nandīśwara powiedział:
1. O inteligentny, posłuchaj o wcieleniu Pana Śiwy dzierżącego Pinākę jako Kirāta, który zabił Mūkę i z radością udzielił Ardźunie błogosławieństwa.
2. Pokonani przez Sujodhanę, znakomici Pāṇḍawowie udali się do lasu Dwaita1 w towarzystwie swej cnotliwej żony Draupadī.
3. Polegając na garnku do gotowania otrzymanym od słońca, Pāṇḍawowie szczęśliwie spędzali czas.
4. O przodku braminów, Durwāsa, znakomity mędrzec, został namówiony przez Sujodhanę, by udać się do Pāṇḍawów aby ich oszukać.
5. W towarzystwie dziesięciu tysięcy uczniów przybył do nich i poprosił o pożywienie i inne rzeczy dla swych uczniów.
6. Po przyjęciu prośby, Durwāsa i inni mędrcy i święci zostali przez Pāṇḍawów odesłani aby się obmyli.
7. O wielki mędrcze, z braku jedzenia wszyscy Pāṇḍawowie zasmucili się i postanowili odebrać sobie życie.
8. Wtedy pojawił się Kryszṇa, o którym wspomniała Draupadī. Po zjedzeniu odrobiny warzywa natychmiast zaspokoił ich wszystkich.
9. Gdy dowiedział się, że uczniowie są całkowicie nasyceni, Durwāsa odszedł. Dzięki łasce Kryszṇy Pāṇḍawowie zostali wybawieni z trudnej sytuacji.
10. Wtedy zapytali Kryszṇę: „O panie, co teraz się stanie? Pojawił się bardzo potężny wróg. Co należy teraz uczynić?”
Nandīśwara powiedział:
11. O mędrcze, gdy Pāṇḍawowie tak zapytali, Pan Kryszṇa wspomniał o lotosowych stopach Śiwy i przemówił do nich.
Pan Kryszṇa powiedział:
12. „O znakomici Pāṇḍawowie posłuchajcie teraz szczegółów mojego doświadczenia związanego ze służbą dla Śiwy. Po wysłuchaniu postąpcie odpowiednio.
13-14. Udałem się do Dwāraki, aby pokonać wrogów. Po zastosowaniu się do wskazówek szlachetnego Upamanju przebłagałem Pana Śiwę. Przez siedem miesięcy czciłem go na znakomitej górze Baṭuka.2 W ten sposób Śiwa został przeze mnie przebłagany.
15. Sam stanął przede mną i spełnił wszystkie moje pragnienia. Dzięki jego mocy osiągnąłem znakomitą sprawność we wszystkim.
16. Pan, dawca przyjemności światowych i wyzwolenia, jest przeze mnie czczony do dziś. I wy również służcie Śiwie, który obdarza szczęściem wszystkich.
Nandīśwara powiedział:
17. Po tych słowach i pokrzepieniu Pāṇḍawów Kryszṇa zniknął stamtąd, a wspominając lotosowe stopy Śiwy, pospiesznie udał się do Dwāraki.3
18. Pāṇḍawowie wysłali następnie Bhillę, by zbadał cnoty i siłę Durjodhany.
19. Zrozumiał on pomyślność, wzrost potęgi i zalety Durjodhany, po czym powrócił do Pāṇḍawów.
20. Gdy usłyszeli jego słowa, o wielki mędrcze, Pāṇḍawowie bardzo się zasmucili i w swoim żalu zaczęli rozmawiać ze sobą.
21. Co teraz powinniśmy uczynić? Dokąd pójść? Choć moglibyśmy teraz walczyć, jesteśmy powstrzymywani więzami prawdy.
Nandīśwara powiedział:
22. W międzyczasie przybył Wjāsa z popiołem na czole, z Rudrākszą jako ozdobą i pięknie udekorowany splecionymi włosami.
23. Powtarzał pięciosylabową mantrę, całkowicie pogrążony w miłości do Śiwy. Był skupiskiem promienistego blasku, ucieleśnieniem samej cnoty.
24. Gdy go ujrzeli, uradowali się i powstali, by go przywitać. Ofiarowali mu siedzisko z jeleniej skóry rozjaśnionej trawą Kuśa i stanęli przed nim w oczekiwaniu.
25. Gdy należycie zasiadł, uczcili go z wielką radością, wysławiając go na różne sposoby i mówiąc: „Ach, jesteśmy błogosławieni!
26. O święty panie, widząc cię, wszyscy jesteśmy zaspokojeni. Osiągnęliśmy owoce naszych umartwień i różnych darów.
27. O praojcze, widząc cię, całe nasze cierpienie zniknęło – to cierpienie, które zadali nam niegodziwcy o bezlitosnych czynach.
28. Cierpienie znika na twój widok. Czy kiedykolwiek było inaczej? Wiemy to na pewno.
29. Gdy ktoś dotrze do pustelni mędrca biegłego we wszystkich działaniach, jeśli cierpienie się nie rozprasza, to winna jest jedynie karma.
30. Bieda, źródło cierpienia, z pewnością zostanie usunięta. Taka jest natura wielkich ludzi. W spełnianiu pragnień są jak drzewo spełniające życzenia – Kalpataru.
31. Takie przymioty wielkich powinno się rozpoznawać bezstronnie. Człowiek staje się sławny już przez samo przebywanie z nimi.
32. Nie należy rozważać różnicy między małymi a wielkimi. Natura wielkich polega na tym, że zawsze chronią uciśnionych.
33. Cechy nędzarzy i cierpiących przyczyniają się do ich chwały, gdyż staje przed nimi możliwość wielkiego wysiłku i służenia dobrym ludziom.
34. Później wszystko zależy od własnego losu. Nikt nie jest temu winien. Dlatego, o panie, gdy jesteś widziany, wszystko staje się pomyślne.
35. Już przez samo twoje przybycie nasze umysły są nasycone. Daj nam wskazówki, dzięki którym nasze cierpienie zostanie rozproszone.”
Nandīśwara powiedział:
36. Gdy usłyszał słowa Pāṇḍawów, wielki mędrzec Wjāsa uradował się w sercu i tak przemówił:
37. „O Pāṇḍawowie, nie musicie się zbyt niepokoić. Jesteście wszyscy błogosławieni i spełnieni. Nie porzuciliście prawdy.
38. Szlachetna natura dobrych ludzi nie zmienia się nawet w obliczu śmierci. Nie porzucają cnoty. Owocnie trzymają się prawdy.
39. Jeśli o mnie chodzi, to wy i Kaurawowie powinniście być równi. Mimo to nasza przychylność jest po stronie cnotliwych. Taka stronniczość jest aprobowana przez uczonych.
40. Cnota została porzucona na początku przez niegodziwego i ślepego Dhrytaraszṭrę z powodu chciwości. Wasze królestwo zostało zagarnięte.
41. Bez wątpienia wy i oni jesteście jego synami, gdyż wasz prawdziwy ojciec nie żyje. Jesteście szlachetnymi duszami i dlatego zasługujecie na współczucie.
42. Później jego syn nigdy nie został przez niego powstrzymany. Gdyby tylko to uczynił, ta katastrofa nie miałaby miejsca.
43. Cokolwiek się wydarzyło, nie mogło być inaczej. On jest niegodziwy, a wy wszyscy jesteście cnotliwi i prawdomówni.
44. Dlatego to jego dosięgnie zło na końcu – z całą pewnością. Ziarno, które zostało zasiane, wykiełkuje i stanie się pędem.
45. Dlatego nie powinniście wcale się smucić. Spotka was pomyślność. Nie miejcie co do tego żadnych wątpliwości.”
Nandīśwara powiedział:
46. Tak oto Pāṇḍawowie zostali pocieszeni i pokrzepieni przez Wjāsę. Wówczas Judhiszṭhira i pozostali rzekli te słowa.
Pāṇḍawowie powiedzieli:
47. „O panie, powiedzieliśmy prawdę. Nawet w lesie nieustannie doświadczamy cierpień zadawanych przez niegodziwych i złych Kaurawów – raz za razem.
48. O święty panie, prosimy, rozprosz nasz żal. Niech przydarzy nam się coś pomyślnego. Kryszṇa doradził nam, aby zawsze czcić Śiwę.
49. Popełniliśmy błąd, nie stosując się do tej rady. Niech ponownie zostanie nam udzielone boskie prowadzenie.”
Nandīśwara powiedział:
50. Usłyszawszy te słowa, uradowany Wjāsa wspomniał lotosowe stopy Śiwy i z radością przemówił do Pāṇḍawów.
Wjāsa powiedział:
51. „O Pāṇḍawowie o cnotliwych umysłach, posłuchajcie moich słów. Kryszṇa mówił prawdę. Ja również służę Śiwie.
52. Czcijcie go z radością. Niezrównane szczęście z pewnością nastąpi. To tylko przez brak służby wobec Śiwy pojawiają się cierpienia.”
Nandīśwara powiedział:
53-54. Po rozważeniu wszystkiego, wielki mędrzec Wjāsa uznał Ardźunę za najbardziej godnego spośród pięciu braci do czczenia Śiwy. Następnie, zastanawiając się nad miejscem godnym pokuty, znakomity mędrzec ponownie przemówił do Pāṇḍawów, którzy trwali w cnotliwych rytuałach.
Wjāsa powiedział:
55-56. „O Pāṇḍawowie, posłuchajcie. Powiem wam to, co zawsze jest dobre i pożyteczne. Śiwa powinien być postrzegany jako wielki Brahman i cel ludzi cnotliwych. Począwszy od Brahmy aż po nieskończoność, wszystko, co widzialne we wszechświecie, jest formą Śiwy. Należy to czcić i medytować nad tym.
57. Śiwa, który rozprasza wszelkie cierpienie, powinien być czczony przez wszystkich. Dzięki oddaniu Śiwa szybko się cieszy.
58. Z pewnością uradowany Śiwa obdarza swoich wielbicieli wszystkim. Daje przyjemności świata doczesnego i wyzwolenie w przyszłości.
59. Dlatego Śiwa powinien być zawsze czczony przez tych, którzy pragną owoców przyjemności tutaj i wyzwolenia później. Śiwa, boski Purusza, sam jest niszczycielem złych i celem dobrych.
60. Ale należy najpierw powtarzać naukę Indry ze skupionym umysłem. Dla kszatriji o wielkiej sile tylko to jest korzystne.
61. Dlatego niech Ardźuna najpierw powtarza naukę Indry – wytrwale. Na początku Pan go podda próbie i będzie pragnął się upewnić, że jest godny.
62. Jeśli będzie zadowolony, usunie wszelkie przeszkody. Nauka ta przyniesie błogosławieństwo udzielone przez Śiwę.”
Nandīśwara powiedział:
63. Po tych słowach wezwał Ardźunę i przekazał mu naukę Indry. Ardźuna wziął rytualną kąpiel i zwrócony na wschód, z potężnym umysłem, przyjął tę naukę.
64. Wielki mędrzec przekazał mu zasady postępowania właściwe dla króla. Wjāsa, o hojnym umyśle, przemówił wtedy do Ardźuny:
Wjāsa powiedział:
65. „O Ardźuno, wyrusz stąd tą drogą ku pięknej górze Indrakīla.4 Tam, stojąc nad brzegiem rzeki Gaṅgā, wykonuj należycie praktyki.
66. Wiedza niewidzialna przyniesie ci pożytek”. Tak mu pobłogosławił. Następnie mędrzec przemówił do wszystkich:
67. Niech wszyscy znakomici królowie trwają w cnocie. Owoc będzie znakomity pod każdym względem. Nie miejcie co do tego wątpliwości.
Nandīśwara powiedział:
68. Błogosławiąc w ten sposób Pāṇḍawów i wspominając lotosowe stopy Śiwy, wielki mędrzec Wjāsa w jednej chwili zniknął.
Przypisy:
- Według „Mahābhāraty” (3.24.13) był to święty las, do którego Judhiszṭhira udał się z braćmi po utracie królestwa w grze w kości. Las został zidentyfikowany jako Dewabandh lub Deoband w dystrykcie Saharanpur, Uttar Pradeś. ↩︎
- Niezidentyfikowana. ↩︎
- Dwārakā lub Dwārawatī, związana z panem Kryszṇą, jest utożsamiana z miastem o tej samej nazwie w regionie Kathiawar. Została założona przez Kryszṇę z powodu ciągłych najazdów i prześladowań ze strony Dźarāsandha. Szczegóły w Geographical Encyclopedia of Ancient and Medieval India (Bajpai). ↩︎
- Zamiast „Indrakīle” w sanskryckim tekście drukowanym należy czytać „Indraloke”. Warāha-purāṇa (rozdz. 141) wspomina wiele świętych miejsc, w tym Indralokę w regionie Badrīnārājaṇa. ↩︎
