Brahmā powiedział:
1. Satī dotarła do miejsca, gdzie trwała kolorowa ofiara, której towarzyszył entuzjazm Dewów, Asurów, wielkich mędrców itd.
2. Zobaczyła rezydencję swojego ojca, pełną cudownych rzeczy, lśniących i pięknych, a także grupy Dewów i mędrców.
3. Bogini zatrzymała się przy bramie i zsiadła z byka Nandina. Poszła całkowicie sama do miejsca ofiary.
4. Po zobaczeniu Satī, jej chwalebna matka Asiknī i jej siostry powitały ją z szacunkiem.
5. Mimo że ją zobaczył, Daksza nie okazał żadnego znaku ani gestu miłości czy szacunku. Inni również, omamieni przez Mājā Śiwa, nie powitali jej z powodu strachu przed Dakszą.
6. Satī wtedy pokłoniła się swoim rodzicom, o mędrcze. W swoim zdziwieniu (z powodu chłodnego przyjęcia) przyglądała się wszystkim.
7. W tej ofierze, Satī zobaczyła udziały przeznaczone dla bóstw, Wiszṇu i innych, ale nie dla Śiwa. Wtedy wpadła w wielką furie.
8. Tak obrażona i wściekła na wszystkich, skierowała swoje palące, ogniste spojrzenie na Dakszę i wszystkich tam obecnych.
Satī powiedziała:
9. Jak to możliwe, że Śiwa, który jest najwyższy i przez którego cały wszechświat, zarówno ruchomy, jak i nieruchomy, jest uświęcony, nie został przez ciebie zaproszony?
10. Czym jest ta ofiara bez Śiwa, który jest samą ofiarą, wykonawcą ofiary, zapłatą za ofiarę, dodatkiem do ofiary i najwyższym z tych, którzy znają samą ofiarę?
11. Każdy rytuał wykonywany bez Niego będzie nieczysty, ale z Nim lub przez samo wspomnienie o Nim, staje się oczyszczony.
12. Artykuły ofiarne, mantra, Hawja i Kawja,1 wszystko jest tożsame ze Śiwą. Jak to możliwe, że ofiara jest wykonywana bez Niego?
13. Czy znieważyłeś Go, traktując Go na równi z zwykłymi Dewami? Stałeś się bezrozumny i podły, mimo że jesteś moim ojcem.
14. Ha, nie znasz Śiwa, wielkiego pana, przez służenie któremu Wiszṇu, Brahmā i inni Dewowie osiągnęli swoją pozycję i status.
15. Jak to możliwe, że Wiszṇu, Brahmā, inni Dewowie i mędrcy byli obecni na twojej ofierze bez ich pana Śiwa?
Brahmā powiedział:
16. Po tych słowach, Satī zwróciła się do Wiszṇu i innych po kolei, szydząc z nich.
Satī powiedziała:
17. „O Wiszṇu, czy nie znasz prawdziwej natury Śiwa, którego Wedy opisują jako pełnego lub pozbawionego cech?
18-19. Choć jako przywódca króla Śālwa,2 Śiwa wielokrotnie uchwycił twoją rękę i poprawił cię, ta przestroga nie dotarła do twojego umysłu, teraz, kiedy wyraziłeś chęć udziału w ofierze Dakszy bez zaproszenia pana Śiwa.
20. O Brahmā, miałeś wcześniej pięć twarzy. Kiedy okazałeś swoją wyniosłość wobec Śiwa, On uczynił cię czterotwarzowym.3 To zdumiewające, że o tym zapomniałeś.
21. O Indro, czy nie znasz męstwa wielkiego pana? Śiwa niegdyś bezlitośnie zamienił twój piorun w popiół.
22. O Dewowie, czy nie znacie męstwa Mahādewy, o Atri, o Wasiszṭho, o mędrcy, co wy wszyscy tutaj zrobiliście?
23-24. Kiedyś pan błąkał się (prosząc o jałmużnę) w Dāruwanie.4 Wy, mędrcy, przeklęliście go pod postacią żebraka. Jak to możliwe, że teraz zapomnieliście, co Śiwa zrobił, będąc przez was przeklętym? Cały wszechświat, ruchomy i nieruchomy, został spopielony przez Jego Liṅgę.
25. Wszyscy wy, Wiszṇu, Brahmā, bogowie, mędrcy i inni, staliście się głupi, ponieważ zebraliście się tutaj bez Śiwa.
26. Śiwa, którego mowa jest kontrolowana, poznawalny tylko przez urzeczywistnienie jaźni, nie może być zrozumiany przez nikogo za pomocą jedynie Wed z ich pomocniczymi dodatkami i innych świętych tekstów.
Brahmā powiedział:
27. Tak zagniewana Satī, matka wszechświata, wypowiedziała wiele słów z sercem pełnym smutku.
28. Wiszṇu, bogowie i mędrcy milczeli, słysząc jej słowa, chociaż ich umysły były zmartwione z powodu Śiwa.
29. Ale Daksza, słysząc słowa swojej córki, spojrzał na Satī okrutnie i powiedział jej tak:
Daksza powiedział:
30. Delikatna pani, niczego nie osiągniesz, mówiąc tyle tutaj. Możesz odejść lub zostać. Po co w ogóle przyszłaś?
31. Twój mąż Śiwa jest znany mędrcom jako niepomyślny. Nie pochodzi ze szlachetnego rodu. Jest królem goblinów, duchów i zjaw. Jest wyłączony z rytuałów wedyjskich.
32. Znając Śiwa jako tego o nieprzyzwoitym ubraniu i wyglądzie, moja droga córko, nie zaprosiłem go na ofiarę w obecności bogów i mędrców.
33. Nakłoniony przez Brahmā, dałem cię za żonę temu złemu, wyniosłemu Śiwa, który nie zna zwyczajów. Byłem grzesznikiem i powolny w rozumowaniu.
34. Dlatego porzuć swój gniew. Uspokój się. (Zobaczymy) jak uśmiechniesz się słodko. Przyszłaś (aż tutaj) na tę ofiarę, więc możesz wziąć w niej udział.
Brahmā powiedział:
35. Córka Satī, czczona w trzech światach, po tych słowach stała się bardzo wściekła, widząc swojego ojca pełnego pogardy.
36. Rozmyślała w sobie – „Jak mogę wrócić do Śiwa?” Oczywiście pragnę zobaczyć Śiwa, ale co odpowiedzieć, gdyby mnie zapytał?
37. Satī, matka trzech światów, wzdychając z gniewu, odpowiedziała swojemu ojcu Dakszy o złym umyśle.
Satī powiedziała:
38. „Ten, kto gani Śiwa, oraz ten, kto słucha takich obelg, obaj idą do piekła i pozostają tam tak długo, jak istnieją księżyc i słońce.
39. Dlatego porzucę moje ciało i wejdę w ogień. O ojcze, na co mi to życie, skoro muszę słuchać pogardliwych uwag o moim panu?
40. Jeśli potężna osoba odetnie język temu, kto wypowiada takie obelżywe słowa o Śiwa, obaj będą uwolnieni od grzechów.
41. Jeśli nie jest wystarczająco potężny, niech rozsądny człowiek zamknie uszy i opuści to miejsce – wówczas będzie czysty – tak mówią uczeni.
Brahmā powiedział:
42. Po wypowiedzeniu tej zasady cnoty, przypomniała sobie radę Śiwa i żałowała (swojego pochopnego przybycia) z sercem pełnym smutku.
43. Następnie, pobudzając furię Dakszy jeszcze bardziej, bez wahania powiedziała do Wiszṇu i wszystkich innych Dewów i mędrców.
Satī powiedziała:
44. Drogi ojcze, nienawidząc teraz Śiwa, na pewno później będziesz żałował. Po doświadczeniu wielkiej męki tutaj, na pewno doświadczysz dalszych tortur.
45. Poza tobą, czy może być ktoś, kto jest nastawiony negatywnie i ma złe skłonności wobec Śiwa, który jest wolny od wrogości, który jest wielkim Ātmanem i który nie nienawidzi ani nie kocha nikogo na świecie?
46. Pogarda wobec wielkich jest nasycona rywalizacją u złych ludzi, ale w przypadku tych, których jakość Tāmasika została stłumiona przez kurz z nóg wielkich, jest to pomyślne.
47. Sylaby Śi i Wa, wypowiedziane choćby raz nieuważnie, mogą zgładzić wszystkie grzechy.
48. Zdumiewające jest, że jesteś tak zły, by żywić złe uczucia wobec Śiwa, który jest panem wszystkiego, którego zasada jest niezłomna i który jest najświętszym z najświętszych. Na pewno jesteś wrogiem Śiwa.
49-50. To przykre, że z powodu głupoty żywisz nienawiść do Śiwa, dobroczyńcy wszystkich, którego stopy przypominające lotos zawsze odwiedzany przez pszczoły w postaci umysłów osób o wzniosłej naturze, Tego, który udziela wszelkich błogosławieństw, nawet tych prowadzących do poznania Ātmana.
51. Czy uczeni, Brahmā i inni, Śanaka i mędrcy, poza tobą, uznali Śiwa za nieświętego?
52-53. Śiwa, który trzyma czaszkę w rękach, mieszka na cmentarzu w towarzystwie goblinów. Ma splecione włosy. Ale mędrcy i Dewowie noszą na swoich głowach kurz z Jego nóg. Taka jest natura pana Śiwa, wielkiego Boga.
54-55. W Wedach wyznaczone są dwa rodzaje działań – bezpośrednie i oparte o wyrzeczenie. Uczeni rozróżniają te dwa i twierdzą, że nie mogą występować jednocześnie i nie mogą być zawarte w jednej istocie. Lecz w Śiwa, wielkim Brahmanie, te działania nie wywołują żadnego wpływu.
56-57. Nie podążajmy twoją ścieżką egoizmu,5 jak to zostało pokazane w twoich komnatach ofiarnych, cieszących się i porzuconych przez ogień. Naszą przejawioną ścieżką podążają Awadhūtowie. O ojcze, z krzywym umysłem nie musisz być wyniosły i zarozumiały.
58. Po co mówić więcej? Jesteś zły pod każdym względem. Masz zły umysł. Nie chcę mieć nic więcej do czynienia z tym ciałem, które się z ciebie narodziło.
59. Wstyd temu, kto zawsze jest zły i popełnia niewyobrażalnie haniebne czyny. Rozsądny człowiek powinien unikać nawet kontaktu z takim człowiekiem.
60. Jestem potomkiem twojego rodu, jak wielokrotnie mówił pan Śiwa, noszący sztandar byka. Dlatego naturalnie moje imię stało się Dākszājaṇī. To mnie niepokoi.
61. To ciało, które narodziło się z twoich kończyn, porzucę jako trupa. Jest godne pogardy. Porzucę je i osiągnę szczęście.
62. O mędrcy i Dewowie, słuchajcie moich słów. Wasze działanie jest nieodpowiednie pod każdym względem. Wasze umysły stały się złe.
63. Jesteście omamieni. Bawicie się ganiąc Śiwa i kłócąc się z Nim. Każdy z was dostanie od Śiwa należną karę.
Brahmā powiedział:
64. Po tych słowach wypowiedzianych do Dakszy i innych obecnych na ofierze, Satī milczała. Po zastanowieniu się nad swoim drogim panem, powstrzymała się od dalszego mówienia.
Przypisy:
- Hawja-Kawja: Ofiary zarówno dla Bogów, jak i dla duchów zmarłych przodków. ↩︎
- Śālwa, król kraju Śālwów (współczesny Rādźasthan), był wrogiem Wiszṇu. ↩︎
- Pięć głów Brahmā: Gdy cztery twarze Brahmā zablokowały się wzajemnie w swych funkcjach z powodu erotycznego impulsu Brahmā, wtedy z jego Tapasu powstała piąta głowa na szczycie i ta głowa była pokryta splątanymi lokami. Na obrazie numer 382 z okresu Kuśāna w Mathura, piąta głowa na szczycie jest pokazana z wąsami, brodą i długimi lokami, rys, który jest odnajdywany tylko w okresie Kuśāna od pierwszego do trzeciego wieku n.e. Ale później piąta głowa została usunięta i przedstawiono nową teorię (której zaprzecza ŚP 1.8.8), że głowa Brahmā została obcięta przez Rudra. Faktem było, że piąta głowa odpowiadająca żywiołowi Ākāśa została uczyniona niewidzialną, będąc symbolem jego nieprzejawionej formy (Awjakta mūrti) i że przejawiły się tylko cztery pozostałe. – V.S. Agrawal: M.P. A Study. ↩︎
- Dāruwana lub Dārukāwana, które zawiera świątynię Nāgeśa, jednego z dwunastu Dźjotirliṅga Śiwa, zostało zidentyfikowane z Aundh w terytorium Nizām (Arch. Sur. Lists of Nizām’s Territory XXXI. 21, 29). Inny las o tej samej nazwie znajduje się również w następujących miejscach: (1) W Himālajach w pobliżu Badrinath (Mahābhārata. 13.25.27) (2) W pobliżu Widźajeśwara w Kāśmīrze (H.C. 10.3). Z powodu tych rozbieżności niemożliwe jest określenie dokładnej lokalizacji Dāruwana w obecnym kontekście. ↩︎
- Tekst tego wersu jest zniekształcony we wszystkich wydaniach drukowanych. Obecne tłumaczenie opiera się na odczytaniu „asmitāsthitāḥ” zamiast „asmadāsthitāḥ”, które przyjęliśmy tutaj. ↩︎
